Sản xuất và chế biến quặng Titan ở việt nam (Phần I)


I. Giới thiệu chung :
Việt Nam có nguồn tài nguyên quặng titan khá phong phú và được phân bố rộng rãi trên nhiều vùng lãnh thổ. Quặng titan ở Việt Nam có hai loại: quặng gốc và quặng sa khoáng.
Các điểm và mỏ quặng gốc titan thường tập trung trong nội địa và phân bố chủ yếu ở hai tỉnh Tuyên Quang và Thái Nguyên. Trong số hơn 10 điểm và mỏ quặng gốc đã được phát hiện, chỉ có mỏ Cây Châm đã được thăm dò và có trữ lượng khoảng 4,83 triệu tấn và trữ lượng dự báo khoảng trên 15 triệu tấn.
Quặng titan sa khoảng phân bố chủ yếu dọc bờ biển Việt Nam, còn sa khoáng nội địa có quy mô không đáng kể. Sa khoáng ven bờ biển Việt Nam được phân bố trải dài suốt dọc bờ biển, từ Bắc tới Nam. Các khu vực ven biển có sa khoáng được phân bố như sau:Vùng Đông Bắc Bắc Bộ: các mỏ sa khoáng của vùng này tập trung từ bờ biển Hà Cối đến Mũi Ngọc và rìa phía Nam đảo Vĩnh Thực; có đặc điểm là quy mô nhỏ, hàm lượng ilmenit tương đối cao. Tổng trữ lượng ilmenit của vùng khoảng 90 ngàn tấn.

Ven bờ biển Hải Phòng, Thái Bình và Nam Định: các mỏ sa khoáng của vùng này có quy mô rất nhỏ.

Ven biển Thanh Hóa: dọc ven bờ biển Thanh Hóa, người ta đã phát hiện được 4 mỏ sa khoáng là Hoàng Thanh, Sầm Sơn, Quảng Xương và Tĩnh Gia. Các mỏ sa khoáng này có trữ lượng nhỏ nhưng hàm lượng ilmenit tương đối cao, đặc biệt chúng có hàm lượng monazit cao hơn so với các vùng khác.

Vùng Nghệ An – Hà Tĩnh: đây là nơi có tiềm năng lớn nhất về quặng titan ở Việt Nam. Các mỏ sa khoáng vùng này có quy mô từ nhỏ đến lớn. Người ta đã phát hiện 15 mỏ và điểm quặng. Ở các mỏ sa khoáng này, ngoài khoáng vật ilmenit, trong quặng còn có các khoáng vật có ích khác như ziricon, leucoxen, monazit và có cả kim loại hiếm là hafini với giá trị kinh tế cao. Tổng trữ lượng đã được thăm dò của 14 mỏ là hơn 5 triệu tấn ilmenit và 320 ngàn tấn ziricon.

Vùng Quảng Bình, Quảng Trị: khu vực này có trữ lượng ilmenit là 350 ngàn tấn và ziricon là 68 ngàn tấn.

Vùng ven biển Thừa Thiên Huế: các mỏ sa khoáng vùng này phân bố suốt từ Quảng Điền đến Phú Lộc và có đặc điểm là hàm lượng chất có hại Cr2O3 cao hơn so với ở các vùng khác. Trữ lượng của ilmenit là 2.436 ngàn tấn, ziricon là 510 ngàn tấn và monazit là 3 ngàn tấn.

Vùng ven biển Bình Định, Phú Yên và Khánh Hòa: có trữ lượng khoảng 2 triệu tấn ilmenit, 52 ngàn tấn ziricon.

Vùng ven biển Ninh Thuận, Bình Thuận: Các mỏ sa khoáng titan của vùng này tập trung chủ yếu ở ven bờ biển Ninh Thuận. Trong số hơn 10 mỏ và điểm quặng sa khoáng titan ở vùng này thì có 3 mỏ đã được thăm dò, đánh giá trữ lượng; đó là các mỏ sa khoáng Chùm Găng, Bàu Dòi và Gò Đình. Trữ lượng của 3 mỏ đã được thăm dò như sau: ilmenit khoảng 284,53 ngàn tấn; ziricon khoảng 60 ngàn tấn. Trên toàn vùng, tài nguyên dự báo của ilmenit là trên 4,3 triệu tấn, của ziricon là khoảng gần 900 ngàn tấn.

Tổng quát, trên toàn quốc, tổng trữ lượng quặng gốc đã được thăm dò đánh giá là 4.435 nghìn tấn ilmenit và trữ lượng dự báo là 19.600 nghìn tấn.

Trữ lượng quặng sa khoáng ven biển đã được điều tra, thăm dò, đánh giá là 12.700 nghìn tấn ilmenit + rutil và trữ lượng dự báo là 15.400 nghìn tấn ilmenit + rutil.

Kết quả điều tra thăm dò trong mấy chục năm qua cho thấy, tiềm năng tài nguyên quặng titan và các khoáng sản đi kèm của Việt Nam thuộc vào loại lớn của thế giới. Công nghiệp khai thác quặng titan trong mấy năm qua đã có những đóng góp đáng kể cho sự tăng trưởng của nền kinh tế quốc dân, đặc biệt đối với các tỉnh nghèo như Hà Tĩnh, Bình Định.

Tuy nhiên, do thị trường tiêu thụ titan và các khoáng sản đi kèm trên thế giới biến động mạnh theo chiều hướng gia tăng về giá cả trong vài năm gần đây, nên tình hình khai thác sa khoáng titan ở nước ta trở nên rất sôi động và khó kiểm soát. Tình trạng khai thác không phép ở một số địa phương (như ở Thanh Hóa, Quảng Bình…) đã làm ảnh hưởng tới môi trường và gây tổn thất tài nguyên quốc gia. đặc biệt, do kim loại titan có những đặc tính rất tốt, sử dụng được trong nhiều lĩnh vực công nghiệp, đồng thời là kim loại thuộc loại hiếm trên thế giới, nên nhiều nước có nền công nghiệp phát triển lại hạn chế khai thác trong nước mà chủ yếu nhập khẩu tinh quặng thô về để chế biến, và các doanh nghiệp Việt Nam đã tranh nhau khai thác và buôn bán loại nguyên liệu này. Việc đó đã làm thất thu lớn cho nền kinh tế nước ta. đã đến lúc chúng ta cần phải xây dựng một chiến lược phát triển hợp lý ngành khai thác và chế biến quặng titan, nhằm sử dụng có hiệu quả nguồn tài nguyên quý hiếm này.

Hiện tại ở cả 4 khu vực ven biển là Nghệ An, Hà Tĩnh, Bình Thuận, Thừa Thiên Huế đều đang có các đơn vị khai thác và xuất khẩu tinh quặng ilmenit, chủ yếu là sang Nhật Bản và Trung Quốc với sản lượng bình quân hàng năm là 100 – 150 ngàn tấn. Tổng Công ty Khoáng sản Việt Nam hiện nay có 2 đơn vị khai thác quặng ilmenit với tổng lượng hàng năm là 40 – 50 ngàn tấn. Công nghệ khai thác và tuyển khoáng về cơ bản ở cả 4 khu vực đều tương tự nhau, đó là công nghệ khai thác bằng sức nước kết hợp với máy xúc, máy gạt, tuyển bằng phân ly côn, tuyển vít đứng và tuyển từ.

Thực hiện chủ trương chế biến sâu quặng titan thành bột titan đioxit nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, phục vụ nhu cầu trong nước và xuất khẩu, từ nhiều năm nay Tổng Công ty Khoáng sản Việt Nam đã không ngừng nghiên cứu thị trường, tìm kiếm công nghệ phù hợp và nguồn vốn cho việc đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất bột titan đioxit với công suất hợp lý, nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện được.

Trong hơn 20 năm qua, cát đen hay còn được gọi là quặng Titanium được khai thác bừa bãi tại ven biển các tỉnh miền Trung để xuất khẩu. Việc khai thác này đã khiến cho một số rừng dương chắn cát bị triệt hạ, làm thay đổi môi trường tại các vùng ven biển.

Khai thác titanium trái phép tại Núi Thành (Quảng Nam). Hình của Thanh Nien Online

Hơn nữa việc xuất khẩu Titanium dưới dạng thô đã gây thiệt hại cho nguồn tài nguyên quý giá này. Ngòai ra giá một tấn cát đen chỉ vào khỏang từ 300 ngàn đến 400 ngàn đồng một tấn trong khi nếu chế biến sâu thêm nữa, một tấn cát đen có thể được bán với giá 2 ngàn năm trăm đô la một tấn.

Xin mời quý thính giả theo dõi tình hình khai thác cát đen tại Việt Nam qua bài tường trình sau đây của Trường Văn.

Kỹ sư Đỗ Nhật Nam, chuyên gia trong ngành hàng không, không gian ở Mỹ cho biết là ông rất ngạc nhiên trước tình hình khai thác bừa bãi Titanium tại miền Trung. Theo ý ông thì cần phải có một tầm nhìn chiến lược về việc khai thác Titanium vì hợp kim này được các nhà khoa học đánh giá là hợp kim của tương lai.

Giáo sư Tiến sĩ khoa học Phạm Phố, chuyên về ngành luyện kim, hiện là Chủ tịch Hội Đúc luyện kim tại thành phố Hồ Chí Minh cũng cho biết thêm là hiện nay Trung Quốc đang thu mua tích trữ cát đen để dùng cho ngành hàng không, không gian và các ngành công nghệ cao của họ.

Kỹ sư Đỗ Nhật Nam khẳng định là trong ngành hàng không dân dụng, 20% khung sườn máy bay được chế bằng Titanium và khỏang 4% hợp kim được dùng chế tạo các động cơ phản lực là Titanium.

Tổng hợp và giới thiệu bởi Trương Xuân Tiệp

Kỹ thuật Gang thép K48- ĐHBKHN.

This e-mail address is being protected from spam bots, you need JavaScript enabled to view it <!– document.write( ” ); //–> Bài viết có tham khảo tài liệu từ các source sau:

- “TIỀM NĂNG VÀ HƯỚNG KHAI THÁC , CHẾ BIẾN QUẶNG TITAN Ở VIỆT NAM” của tác giả Hồng Liên đăng trên tạp chí công nghiệp hóa chất số 2 năm 2004.

- VỀ VẤN ĐỀ ĐÁNH GIÁ GIÁ TRỊ KINH TẾ TỔNG HỢP MỎ TITAN SA KHOÁNG: LẤY VÍ DỤ TẠI MỎ GÒ ĐÌNH, BÌNH THUẬN

- ĐỖ HỮU TÙNG (Trường Đại học Mỏ – Địa chất, Đông Ngạc, Từ Liêm, Hà Nội)

- LÝ THUYẾT CÁC QUÁ TRÌNH LUYỆN KIM –HỎA LUYỆN (TẬP 2) – PHÙNG VIẾT NGƯ , PHẠM KIM ĐĨNH , NGUYỄN KIM THIẾT.

Nguồn: luyenkim.net

About these ads

2 phản hồi

  1. Xin huong dan cach biet oxit Titanium thanh titanium kim loai.

  2. thanks!!!!!

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Theo dõi

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: